در آمدی بر ادبیات پایداری: حسین میر حسینی
با نام نور
لا یٌحِبُّ اللهٌ الجَهْرَ بِالسّوءِ مِنَ القَوْلِ اِلّا مَنْ ظُلِمَ . (نساء – 148)
خداوند بلندکردن صدا را به بدگویی دوست ندارد ، مگر از آن کس که به وی ستم شده باشد .
در آمدی بر ادبیات پایداری
ایستادگی در برابر بیدادگری ها و نظام های ظالم ،در تاریخ همه ملت ها و جامعه ها دیده می شود . هنگامی که یک ملت یا جامعه به مبارزه با عوامل استبداد داخلی یاتجاوز بیگانگان بر می خیزد ،از سروده ها و نوشته هایی بهره می گیرد که موضوع اصلی آنها دعوت به مبارزه و پایداری در برابر بیدادگران است . این نوع سروده ها و نوشته ها را «ادبیات پایداری» یا «ادب مقاومت» می گویند .
در «ادبیات پایداری» اصلی ترین مسائل عبارت انداز :
1- دعوت به مبارزه و تحمل سختی ها و مشکلات آن
2- بیان بیدادگری ها و تصویر چهره ی بیدادگران
3- ستایش آزادی و ازادگی
4- نشان دادن افق روشن پیروزی که ره آورد تلاش ، وحدت ،همدلی و مبارزه ی مستمر است .
5- ترسیم مظلومیت مردم
6- بزرگ داشت و ستایش مردم مبارز و شهدای راه آزادی
بهترین نمونه های ادبیات پایداری را در ادبیات هشت سال دفاع مقدس ،ادبیات فلسطین و کشورهای آمریکای لاتین می توان یافت . اگر با دیدی وسیع تر به ادبیات پایداری بنگریم ،همه ی سروده ها و نوشته های شورانگیزی که در طول تاریخ ، بیدادگری و بیدادگران را محکوم کرده اند و آزادگی و آزادگان را ستوده اند . جزء ادبیات پایداری خواهند بود .
ادبیات پایداری چهره ی انسانی عامی دارد و به هنگام ترسیم اشکال مختلف تضادهای زندگی انسان ،در هیچ قالب ملی یا چارچوب اجتماعی خاص نمی گنجد . شعر و داستان مقاومت ، مرزهای قومی را می شکافد و مخاطب آن ژرفای وجدان عام بشری است . به همین سبب چنین آثاری را نمی توان به صورت یک شعار مستقیم نگریست بلکه این ها بیشتر همانند تپش دل آدمی هستند که به هنگام ایستادنش پزشکی از کشور سوئد و آن دیگری از جنوب آفریقا به یک اندازه متاثر می شوند . این گونه چشم انداز به ابعاد نگرش انسانی موجود در ادب مقاوت حوزه ی آن را از سایر آثار ادبی متمایز می کند .
عملیات بیت المقدس
در سلسله عملیات بزرگ رزمندگان ،عملیات بیت المقدس از جایگاه خاصی برخوردار است ، که در منطقه ای به وسعت 6000 کیلومتر مربع در تاریخ 10/2/1361 آغاز گردید و در سه مرحله 25 روز به طول انجامید . از تایج ارزشمند آن ، آزادی شهر بندری خرمشهر ، شهر هویزه و پادگان حمید و خارج شدن بخش وسیعی از خاک جنوب غربی کشور اسلامی از تیررس آتش دشمن بود .
خبر آزاد سازی خرمشهر، نه تنها شادی را در میان ا قشار مختلف میهن اسلامی برانگیخت ، بلکه بازتاب خارجی آن حاکی از شگفتی و غیر قابل تصور بودن پیروزی بزرگ برای افکار جهانی بود ؛ چنان که نشریه ی اشتوتگار آلمان در این باره نوشت :
«بازپس گیری شهر بندری خرمشهر توسط نیروهای انقلابی آیت الله خمینی ، نتیجه جنگ را بعد از بیست ماه به نفع آنان تغییر داد ؛ نتیجه ای که هیچ کس تصور آن را نمی کرد و می تواند دگرگونی های شگرفی را در جهان به وجود آورد .»
اغلب تحلیلگران و کارشناسان ،علت اصلی پیروزی رزمندگان ایرانی را شور و انگیزه ی اسلامی و حس میهن خواهی دانستند . برای نمونه ، تایمز لندن در این باره گزارش داد: «در آغاز جنگ برای ارتش عراق تصرف خرمشهر پنج هفته به طول انجامید ؛ در حالی که اکنون برای ایران باز پس گیری آن کم تر از دو روز بوده است . شورو شوق اسلامی با نا سیو نالیسم ایرانی موجب شدند که تهاجم عراقی ها دفع گردد.» نشریه ی اسکا ترن نیز نوشت :
«رژیم عراق امروز رسما تایید نمود که نیروهایش بندر ایرانی خرمشهر را که ایران دیروز ادعا نمود باز پس گرفته ، تخلیه نموده است . بغداد در توجیه عقب نشینی که از سلسله عقب نشینی های او در ماه های اخیر می باشد ، اظهار نمود، وظیفه ی اصلی عراق در جنگ بیست ماهه ، وارد آوردن شدید ترین تلفات ممکن بر ایرانی ها بوده ، که این وظیفه حاصل گردیده است ؛ در حالی که صدام حسین وقتی معاهده ی 1975را پاره نمود وسربازانش را به عمق استان نفتی خوزستان ایران فرستاد ، هدف اصلی را باز گرداندن حقوقش نامید. »
البته شاهد تناقض گویی در هر عملیات از سو ی دشمن بودیم ، که این حاکی از شتاب زدگی وسر در گمی دشمن پس از حملات غافلگیرانه ی رزمند گان شجاع اسلام بود .
مهمترین نتایج عملیات بیتالمقدس عبارتند از:
1. تغییر نگرش ها و باورهای جهانی نسبت به توانمندی رزمندگان ا سلام واثبات قابلیت های مبتنی بر خلاقیت ها وابتکار نیروهای ایرانی ؛
2. شگفتی وحیرت زدگی محافل وافکارجهانی از پتانسیل ایمان ، اصل غافلگیری و سرعت عمل رزمندگان اسلام به عنوان رهیافت های جدید دفاعی ؛
3. ایجاد نگرانی ووحشت در بین حامیان منطقه ای وبین المللی رژیم عراق که با کمک های مالی وتسلیحاتی خود به پیروزی عراق امید وار بودند؛
4- تغییر موازنه ی قدرت در جبهه های نبرد ؛ به طوری که ابتکار عمل آفندی در اختیار رزمندگان اسلام قرار گرفت ؛
5- افزایش اقتدار سیاسی نظام در سطح بین المللی ؛ به طوری که مسئوولان سیاست خارجی ، سر افرازانه در محا فل ومجامع بین المللی از حقوق ملت مظلوم ایران دفاع می کردند؛
6- واکنش کشورها به بهانه ی تهدید امنیت در خلیج فارس واظهار نگرانی از گسترش انقلاب اسلامی در صورت تثبیت نظام جمهوری اسلامی ؛
7- وادار کردن سازمان های منطقه ای وبین المللی به موضع گیری ؛ به ویژه شورای امنیت سازمان ملل که سکوت خود را پس از چندین ماه از آغاز تجاوز عراق شکست و اقدام به صدور قطعنامه نمود؛
8- شکست توان سیاسی ونظامی عراق وتردید حامیان او در توانایی نظامی ارتش عراق با وجود حمایت های مالی وسیاسی ونظامی گسترده ؛
9- ایجاد سرورو شادمانی یکپارچه در ملت ایران وتقویت وحد ت ملی وانگیزه ی دفاعی در همه ی آحاد ملت ومسئوولان ؛
10- محدود شدن فعالیت گروهک های ضد انقلاب وستون پنجم در داخل ، ونا امید شدن از ادامه ی فعالیت ها و احساس ترس از خشم وغرور دینی وملی مردم .
گردآورنده : حسین میر حسینی
دبیر زبان و ادبیات فارسی شهرستان خوشاب
اردیبهشت ماه 91